Schelvis

Het seizoen

Schelvis of Melanogrammus aeglefinus wordt vooral gevangen in de Noordzee en het noordoosten van de Atlantische Oceaan. De beste vangstperiode voor schelvis is over het algemeen van late herfst tot het vroege voorjaar (van oktober tot maart). In dit seizoen is de vis vetter en de vis heeft een betere structuur. Eet schelvis dus in het seizoen!

Lokaal

De vangst ervan is onderworpen aan Europese visquota. Jaarlijks wisselen de visquota. Door het opleggen van de visquota beschermt de overheid het behoud van het visbestand. Om duurzaam te vissen moeten Nederlandse vissers zich aan deze quota houden. Je haalt dus een duurzaam gevangen Nederlandse vis in huis. En aan tafel kun je dus vertellen dat je niet gekozen hebt voor importvis, maar voor lokaal gevangen vis. Dit zijn de voordelen:

1. Lokaal gevangen vis legt een kortere weg af van zee naar bord. Dat betekent dat de vis verser is en een betere kwaliteit heeft.
2. Je steunt de lokale visserij
3. Je eet duurzamere vis, omdat je de ecologische voetafdruk vermindert.
4. Je eet van het seizoen (zie de tekst hierboven)

Meer schelvis op ons bord!

Schelvis is matig populair in de Nederlandse keuken, en daar moet verandering in komen!  Te vaak wordt de lekkere schelvis geëxporteerd naar andere Europese landen. En we importeren dan weer vis. Waarom? Dat kan toch anders? Dit visje is minstens even lekker als kabeljauw, zo niet lekkerder. Het is een magere vis met zacht, wit vlees en een milde smaak, wat hem heel geschikt maakt voor allerlei bereidingswijzen. Bakken, stomen, pocheren, frituren, grillen, noem maar op, het kan allemaal. Door zijn eigen zachte smaak laat schelvis zich ook goed combineren met kruiden, groenten en sauzen.

Er is ook gerookte schelvis, maar niet hier

In Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk kun je vrij makkelijk aan gerookte schelvis komen. Hier niet. Dat is erg jammer, want gerookt is het een echte delicatesse. Gerookte schelvis heeft een rijke, uitgesproken smaak dankzij het roken. Gerookte schelvis doet een beetje denken aan gerookte heilbot, alleen zachter en minder zoutig. De vis blijft vrij mild en delicaat, wat hem uitstekend geschikt maakt voor combinaties in recepten met romige of kruidige elementen zoals sauzen of lichte kruiden. En in het Verenigd Koninkrijk weten ze dat bijvoorbeeld ook te doen. Voorbeelden van typische traditionele gerechten met gerookte schelvis zijn daar bijvoorbeeld “Kedgeree”, een ontbijtgerecht uit de koloniale periode bestaande uit gerookte schelvis, gekookt ei en rijst, en “Finnan Haddie”, een Schots traditioneel recept met gerookte schelvis die in melk wordt gestoofd.

In het Verenigd Koninkrijk wordt de gerookte haddock vaak gegeten tijdens religieuze vastendagen zoals Goede Vrijdag. Vis was vroeger een alternatief voor vlees op dagen dat gelovigen geen vlees mochten eten, en schelvis was een populaire keuze vanwege de beschikbaarheid en zijn smaak.

Nog een paar leuke Schelvisweetjes

Iemand met schelvisogen aankijken

Je hoorde vast wel al eens iemand de uitdrukking “met schelvisogen aankijken” gebruiken. Wist je dat dat komt omdat de vis zulke typerende ogen heeft? Schelvisogen zijn groot, bol, dof en glazig. Wanneer je iemand met schelvisogen aankijkt, dan suggereert dat een emotieloze en ongeïnteresseerde aanblik.

Schelvis of scheldvis?

Ken je de Belgische stripreeks “De avonturen van Kuifje”? Ja? Dan ken je vast ook Kapitein Haddock? De stereotiepe vloekende zeebonk? Wel, als je zijn naam uit het Engels vertaalt naar het Nederlands, dan heet hij gewoon Kapitein “Schelvis”. Hoewel ze 'm beter Scheldvis hadden kunnen noemen …

De “duimafdruk van de duivel“

Schelvis heeft een opvallende zwarte vlek net boven de borstvinnen, die bekendstaat als de “duimafdruk van de duivel“. Volgens een oude legende zou de duivel een vingerafdruk op de vis hebben achtergelaten toen hij hem probeerde te vangen. Deze vlek is een belangrijk kenmerk dat de vis onderscheidt van andere vissen, zoals kabeljauw.