Spruiten – Het is een wat beladen onderwerp. Nog altijd hangt aan spruiten het imago dat ze niet te eten zijn. De wat bittere nasmaak valt vaak niet in goede aarde bij kinderen. Maar eigenlijk wordt deze beladenheid gewoon in stand gehouden door het algemene volksoordeel. Natuurlijk hebben spruiten een bittertje (veroorzaakt door zwavel) maar dat bitter is in de loop van de jaren alleen maar milder geworden. Daarnaast kun je ze met behulp van wat trucjes echt nog milder maken.
A’tjes en D’tjes
Verse spruiten worden gesorteerd op grootte. Zo ontstaan de A’tjes en D’tjes. De D’tjes worden ook wel dirkies genoemd. A staat voor grovere spruiten en D is een hele fijne sortering spruiten. Het gaat hierbij dus alleen over de grootte van de spruiten. Over het algemeen kunnen we stellen dat de kleinere spruitjes (de D’tjes) lekkerder gevonden worden. Het is alleen wel wat meer werk om die kleine spruitjes schoon te maken. De echte fijnproever heeft dat er graag voor over.
Schrikken van het seizoen
Na de zomerperiode zijn spruiten de eerste echte herfst/wintergroenten die verkrijgbaar zijn. Wat ons betreft heeft dat altijd wel een verrassingseffect. Het moment dat je deze groente weer op de markt, bij de groenteman of in de supermarkt ziet liggen is altijd zo’n momentje van oeps… het wordt echt herfst. Ze zijn dan verkrijgbaar tot eind februari / begin maart. Er zijn natuurlijk niet zo heel veel wintergroenten (alhoewel we in ons landje echt niet mogen klagen) en dat is mogelijk ook de oorzaak dat de spruiten vroeger heel vaak op tafel stonden in dit seizoen. Ze zijn goedkoop, gezond maar ook lekker. Echt waar! Heb je ze jarenlang niet onder ogen willen krijgen? Misschien moet je het toch nog eens proberen.
Spruiten eerst pellen en dan kruislings insnijden
Voor het bereiden van de spruiten moet vaak eerst het buitenste jasje eraf. Heb je echt verse, gewassen spruiten gekocht dan is het soms niet nodig. Vervolgens snijd je het kontje of de steelaanzet kruislings in. Dit zorgt voor een betere garing. Fijnproevers doen dit zelfs bij de kleine variant. Tip: Wil je ze even snel koken? Neem dan de wat grotere variant, halveer ze en spoel af onder koud stromend water. De buitenste laag valt er dan vanzelf vanaf.
Basisrecept Spruiten
Heb je de mini knolletjes schoongemaakt? Dan gaan we van start met de garing. En daar is best nog het één en ander over te zeggen. Zo lees ik ergens dat een garing van 2 tot 3 minuten voor kleine spruitjes volstaat. Oké, ze hebben dan begrepen dat kleine spruitjes korter moeten koken dan grote spruiten. Maar in 2 tot 3 minuten is het mij nog nooit gelukt om een spruitje te garen. Ook de kleintjes niet. Toch is er een verschil tussen de manier waarop dat vroeger ging en de manier waarop we dat nu doen. Je oma en misschien ook je moeder nog kookte de spruitjes erg lang. Tegenwoordig vinden we het fijn als groenten nog een bite hebben.
Ons basisrecept voor spruiten:
- Breng eerst een pan met ruim water aan de kook
- Maak ondertussen de spruiten schoon
- Voeg de groente toe aan het kokende water
- Kook kleine spruitjes ca. 8 minuten en grote spruiten ca. 12 minuten
- Proef of de garing naar wens is.
- Giet af en spoel af onder lauwwarm stromend water om verder garing te voorkomen.
Naast het koken kun je ze ook stomen, wokken en verwerken in soepen, stamppot, ovenschotels en stoofpotten. Deze groente is zeer gewaardeerd bij rundvlees- en wildgerechten. Heb je meer ideeën nodig? Kijk dan eens hier.
De vorst erover
Oudere mensen weten het, voor spruitjes moet het eerst gevroren hebben. Alhoewel daarover de meningen verschillen, want deze eigenschappen zou het spruitje niet meer hebben. Toch vinden wij nog altijd dat spruiten na de vorst net even zoeter zijn. Maar goed, vanaf september / oktober zijn er spruitjes. De hele herfst en winter door. En, het gekke is, voor spruitjes nemen we niet de moeite om ze daarna uit het buitenland te halen. Dus liefhebbers: Eet ze zolang ze er zijn, daarna moet je er weer een half jaar op wachten.
Koop vers!
Verse spruiten hebben een helder groene kleur. De versheid van deze groente is overal anders. Te vaak komen we spruiten tegen die echt niet vers meer zijn. En hiermee onderstrepen we weer het belang van het kopen bij een vakman. Want verse spruiten zorgen dat jij minder werk hebt aan het schoonmaken. Je kunt dan natuurlijk panklare spruitjes kopen. Je hoeft ze dan in ieder geval niet schoon te maken. Toch blijven wij vanwege smaak nog altijd kiezen voor de pure, ongewassen spruiten. Bij panklare spruitjes zie je overigens vaak ook de grote sorteringen. Heb je liever de kleinere sortering dan ben je dus op het pure product aangewezen en nog meer op de versheid daarvan.
Spruiten: Lekker & Gezond Tafelen
Spruiten zijn minikooltjes. Ze zitten boordevol gezonde vitaminen. De hoeveelheid vitamine C in 100 gram kool is groter dan de hoeveelheid vitamine C in 100 gram sinaasappel. Daarnaast komen de spruitjes gewoon van Nederlandse bodem wat er dus ook nog eens voor zorgt dat je daarmee je Vitamine op een duurzamere manier krijgt. Afijn, we hopen dat we met deze tips en feiten je over de streep hebben kunnen halen om weer eens vaker voor verse spruitjes te kiezen. Ook als je altijd roept dat je ze niet lust.
